Ngày 16/11/2026, Tòa án Liên bang tại Massachusetts ra phán quyết hủy toàn bộ quy định mới của Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) về việc áp dụng thời hạn lưu trú cố định đối với sinh viên quốc tế. Quy định này dự kiến thay thế cơ chế Duration of Status (D/S), vốn cho phép sinh viên lưu trú tại Mỹ trong thời gian duy trì tình trạng học tập hợp pháp.
Phán quyết là diễn biến tích cực với cộng đồng du học sinh quốc tế, đặc biệt là những người theo đuổi chương trình đào tạo kéo dài hoặc có kế hoạch học tiếp sau đại học. Tuy nhiên, để hiểu đúng tác động của quyết định này, học sinh và phụ huynh cần phân biệt giữa thời hạn visa, thời gian được phép lưu trú và các điều kiện duy trì tình trạng sinh viên.
1. Tòa án Mỹ hủy quy định giới hạn thời gian lưu trú như thế nào?
Trước đó, DHS đề xuất thay thế cơ chế Duration of Status bằng thời hạn nhập cảnh cố định đối với sinh viên quốc tế thuộc diện visa F, J và một số nhóm visa khác. Quy định dự kiến có hiệu lực từ ngày 15/9/2026.
Theo nội dung đề xuất, thời gian lưu trú của sinh viên được xác định theo thời điểm kết thúc chương trình học, nhưng thông thường không vượt quá bốn năm cho mỗi lần được chấp thuận nhập cảnh. Nếu cần ở lại lâu hơn, sinh viên phải thực hiện thủ tục xin gia hạn với Cơ quan Di trú và Nhập tịch Mỹ (USCIS).
Quy định cũng đưa ra những hạn chế mới liên quan đến việc thay đổi chương trình học, chuyển trường hoặc tiếp tục theo học một chương trình đào tạo khác. Những thay đổi này làm dấy lên lo ngại về thủ tục hành chính và nguy cơ gián đoạn kế hoạch học tập, đặc biệt với các chương trình có thời gian đào tạo dài như tiến sĩ hoặc nghiên cứu sau đại học.
Trước khi quy định có hiệu lực, NAFSA cùng Presidents’ Alliance on Higher Education and Immigration và một số tổ chức giáo dục đã khởi kiện DHS. Ngày 14/9/2026, tòa án ban hành lệnh tạm thời ngăn quy định được triển khai trên toàn quốc trong thời gian vụ kiện tiếp tục.
Đến ngày 16/11/2026, tòa án ra phán quyết hủy toàn bộ quy định. Theo NAFSA cập nhật về vụ kiện Duration of Status, quyết định này đồng nghĩa quy định mới của DHS không được triển khai theo nội dung đã công bố.
Như vậy, cơ chế D/S tiếp tục được duy trì ở thời điểm hiện tại. Tuy nhiên, chính phủ Mỹ vẫn có thể kháng cáo, do đó học sinh và gia đình cần theo dõi các cập nhật pháp lý tiếp theo.
2. Cơ chế Duration of Status (D/S) được duy trì có ý nghĩa gì?
Duration of Status (D/S) là cơ chế cho phép sinh viên quốc tế thuộc diện visa F-1 lưu trú tại Mỹ trong thời gian theo học chương trình được cấp phép, với điều kiện tiếp tục đáp ứng các yêu cầu duy trì tình trạng hợp pháp.
Khác với hệ thống thời hạn cố định mà DHS dự kiến áp dụng, D/S không giới hạn thời gian lưu trú bằng một mốc tối đa chung là bốn năm. Thay vào đó, thời gian được phép ở lại gắn với quá trình học tập và các hoạt động được cho phép theo quy định.
Việc duy trì cơ chế này mang lại một số ý nghĩa đáng chú ý:
Không phải xin gia hạn chỉ vì chương trình học kéo dài quá bốn năm. Sinh viên F-1 vẫn có thể tiếp tục lưu trú trong thời gian hoàn thành chương trình nếu đáp ứng các điều kiện liên quan. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với những người theo học tiến sĩ, nghiên cứu hoặc các chương trình đào tạo dài hạn.
Giảm thủ tục hành chính phát sinh. Theo quy định bị hủy, sinh viên có thể phải nộp hồ sơ xin gia hạn với USCIS khi vượt quá thời hạn được cấp. Việc duy trì D/S giúp tránh yêu cầu gia hạn mới chỉ vì chương trình học kéo dài hơn mốc thời gian dự kiến.
Duy trì sự linh hoạt trong lộ trình học tập. Những hạn chế mới về chuyển trường và thay đổi chương trình học trong văn bản đã bị hủy không được triển khai. Sinh viên tiếp tục thực hiện các thay đổi theo quy định hiện hành và quy trình liên quan.
Dù vậy, D/S không đồng nghĩa với quyền lưu trú vô thời hạn. Sinh viên vẫn phải duy trì tình trạng F-1 hợp pháp, đáp ứng yêu cầu học tập và tuân thủ những quy định về việc làm hoặc hoạt động thực hành được cấp phép.
3. Phán quyết mới tác động thế nào đến học sinh và du học sinh Việt Nam?
Đối với học sinh Việt Nam đang chuẩn bị du học Mỹ, phán quyết giúp giảm bớt một yếu tố bất định trong quá trình xây dựng kế hoạch học tập dài hạn.
Nếu quy định mới có hiệu lực, những sinh viên cần ở lại Mỹ quá bốn năm có thể phải thực hiện thêm thủ tục gia hạn với USCIS. Điều này có thể phát sinh chi phí, thời gian chờ xử lý và những rủi ro liên quan đến việc hoàn thành thủ tục đúng hạn.
Với việc quy định bị hủy, các yêu cầu mới này không được triển khai. Tác động đáng chú ý gồm:
- Sinh viên theo học chương trình dài hạn: Những người lựa chọn chương trình tiến sĩ, nghiên cứu hoặc các lộ trình học thuật kéo dài không phải chịu giới hạn lưu trú tối đa bốn năm theo quy định vừa bị hủy.
- Sinh viên có kế hoạch học tiếp: Việc chuyển tiếp từ bậc cử nhân lên thạc sĩ hoặc tiếp tục một chương trình khác vẫn được thực hiện theo quy định hiện hành.
- Sinh viên có nhu cầu chuyển trường hoặc điều chỉnh định hướng: Các hạn chế mới trong văn bản đã bị hủy không được áp dụng. Tuy nhiên, sinh viên vẫn cần tuân thủ quy trình chuyển trường và cập nhật hồ sơ SEVIS theo yêu cầu.
Nhìn chung, phán quyết giúp học sinh và gia đình có thêm sự ổn định khi lập kế hoạch du học Mỹ. Đây là yếu tố đáng lưu ý với những lộ trình học tập có thể thay đổi theo năng lực, định hướng chuyên môn và cơ hội phát triển của sinh viên.
4. Du học sinh cần lưu ý gì sau phán quyết?
Dù đây là diễn biến tích cực, quyết định của tòa không đồng nghĩa với việc mọi thủ tục visa và nhập cảnh đều được đơn giản hóa. Học sinh vẫn cần lưu ý một số điểm quan trọng.
Phân biệt thời hạn visa và thời gian lưu trú. Visa F-1 trong hộ chiếu cho phép người sở hữu đến cửa khẩu Mỹ và đề nghị nhập cảnh. Thời gian được phép lưu trú sau khi nhập cảnh được xác định theo tình trạng di trú và thông tin trên hồ sơ I-94. Với cơ chế D/S, I-94 của sinh viên thường thể hiện ký hiệu D/S thay vì một ngày hết hạn cụ thể.
Theo dõi thời hạn trên I-20. Dù cơ chế D/S được duy trì, ngày kết thúc chương trình ghi trên Form I-20 vẫn có ý nghĩa quan trọng. Nếu không thể hoàn thành chương trình đúng thời hạn, sinh viên cần liên hệ với Designated School Official (DSO) để xem xét gia hạn trước ngày kết thúc được ghi trên I-20 và đáp ứng các điều kiện liên quan.
Duy trì tình trạng F-1 hợp pháp. Sinh viên cần tuân thủ quy định về đăng ký môn học, tiến độ học tập, việc làm trong thời gian học và các hoạt động thực hành được cấp phép. Học sinh có thể tham khảo hướng dẫn của Bộ An ninh Nội địa Mỹ về cách duy trì tình trạng sinh viên quốc tế.
Tiếp tục theo dõi diễn biến pháp lý. Chính phủ Mỹ vẫn có thể kháng cáo phán quyết ngày 16/11/2026. Vì vậy, sinh viên nên cập nhật thông tin từ trường đại học, bộ phận hỗ trợ sinh viên quốc tế và cơ quan chức năng trước khi đưa ra quyết định liên quan đến tình trạng di trú.
5. Chuẩn bị lộ trình du học Mỹ trong bối cảnh chính sách tiếp tục thay đổi
Việc tòa án hủy quy định giới hạn thời gian lưu trú là tín hiệu tích cực đối với sinh viên quốc tế. Tuy nhiên, chính sách visa và nhập cư chỉ là một trong nhiều yếu tố cần cân nhắc khi xây dựng kế hoạch du học Mỹ.
Đối với học sinh đang chuẩn bị hồ sơ ứng tuyển, việc lựa chọn trường và ngành học cần dựa trên năng lực học thuật, định hướng nghề nghiệp, khả năng tài chính và mức độ phù hợp với môi trường đào tạo. Gia đình cũng nên tìm hiểu các yêu cầu về visa, tình trạng lưu trú và quy định của từng chương trình để chủ động hơn trong quá trình chuẩn bị.
Bên cạnh các điều kiện nhập học, học sinh cần hiểu rõ cách các trường đại học Mỹ đánh giá hồ sơ ứng tuyển, từ nền tảng học thuật, hoạt động ngoại khóa đến định hướng cá nhân. Với mục tiêu cạnh tranh vào các trường có yêu cầu tuyển sinh cao, phụ huynh và học sinh có thể tìm hiểu thêm về những yếu tố giúp hồ sơ ứng tuyển vào đại học Mỹ Top 30 trở nên nổi bật.
GPA đồng hành cùng học sinh trong quá trình định hướng ngành học, lựa chọn trường đại học và xây dựng lộ trình ứng tuyển phù hợp với mục tiêu dài hạn.
Kết luận: Phán quyết ngày 16/11/2026 giúp duy trì cơ chế Duration of Status, qua đó bảo toàn sự linh hoạt về thời gian lưu trú và lộ trình học tập cho sinh viên quốc tế tại Mỹ. Dù vậy, học sinh vẫn cần chủ động cập nhật quy định và duy trì tình trạng visa hợp pháp trong suốt quá trình học tập.
Thông tin trong bài được cập nhật đến ngày 17/11/2026. Các quy định về visa và lưu trú có thể tiếp tục thay đổi theo diễn biến pháp lý tại Mỹ.





